«1500 εχθροί υπό τήν οδηγίαν τού Ασλάμπεη Μουχουρδάρη, ευρόντες τήν δίοδόν τών Θερμοπυλών ελευθέραν, φυγόντων τών φυλασσόντων αυτήν Ελλήνων, εισέβαλαν δι’ αυτής, καί διελθόντες τήν Λεβαδείαν, καί αφήσαντες εκεί καί αλλού φρουράς, μετέβησαν εις Αθήνας ατουφέκιστοι καθ’ όλην τήν πορείαν.

Ο ρωσσικός πόλεμος ηνάγκασε τήν Πύλην βλέπουσαν τόν δεινόν εχθρόν όχι μακράν τής Αδριανουπόλεως ν’ ανακαλέση εν τάχει πανταχόθεν τά στρατεύματά της εις ιδίαν υπεράσπισιν· τούτου χάριν, απεστάλησαν οι περί τόν Ασλάμπεην ίνα συνοδεύσωσιν εις Λάρισσαν τούς εν Θήβαις καί Αττική εκτός τών φρουρούντων τήν ακρόπολιν τών Αθηνών.

Ο δέ Υψηλάντης, συγκεντρώσας εκ νέου 2300 στρατιώτας κατέλαβε τήν μεταξύ Θηβών καί Λεβαδείας θέσιν της Πέτρας· δι’ αυτής ήλθαν νά διαβώσι συσσωματωμένοι επί τής επανόδου των οι εχθροί, καί ιδόντες τούς Έλληνας κατέχοντας αυτήν παρεστρατοπέδευσαν τήν 10ην Σεπτεμβρίου 1829. Ήσαν δέ 5000 τακτικοί καί άτακτοι, πεζοί καί ιππείς, έλκοντες τέσσαρα κανόνια.

Πρός τά χαράγματα δέ τής 12ης άφησαν μικράν φρουράν εν τώ στρατοπέδω, τό ωχύρωσαν, καί εκίνησαν κατά τών Ελλήνων επί σκοπώ ν’ ανοίξωσι τήν οδόν διασκορπίζοντές τους· καί τό μέν ιππικόν αυτών εσχημάτισε δύο γραμμάς καί ετοποθετήθη κάτωθεν τής Πέτρας, οι δέ τακτικοί, διαιρεθέντες, ώδευσαν επί τούς προμαχώνας οι μέν τού Στράτου, οι δέ τού Σκουρτανιώτη εις περιστολήν τών εν αυτοίς· κατέλαβαν δέ καί 300 εξ αυτών, εν οίς καί τινες ιππείς, τό παρά τούς προμαχώνας χωρίον τών Βρεστεμιτών υπερασπίζοντες τά νώτα τών πολλών.

Τούτων ούτω διατεθέντων, ώρμησαν οι υπό τόν Ασλάμπεην Αλβανοί πρός τό διάσελον εις κυρίευσιν τού επί τής θέσεως εκείνης κειμένου προμαχώνος, αλλ’ έτρεξαν εγκαίρως εις βοήθειαν αυτού οι χιλίαρχοι Δυοβουνιώτης καί Κριεζώτης μετά τών πλειοτέρων τών υπ’ αυτούς· η επικουρία δέ τούτων καί η γενναία αντίστασις τών εντός τού προμαχώνος εματαίωσαν τά τολμηρά κινήματα τών περί τόν Ασλάμπεην καί τούς ηνάγκασαν νά φύγωσι κακήν κακώς.

Συγχρόνως έπεσεν επί τήν εν τώ χωρίω τών Βρεστεμιτών, εχθρικήν δύναμιν καί τήν κατεδίωξεν η υπό τόν Σπύρον Μήλιον φρουρά τού στρατάρχου προκαταλαβούσα υψηλήν τινα θέσιν εκ πλαγίου τού χωρίου.

Οι εχθροί πολλά παθόντες επανήλθαν εις τό στρατόπεδον υπό τήν προστασίαν τού πολυαρίθμου ιππικού μετά δίωρον μάχην καί διενυκτέρευσαν ησύχως· τήν δε επαύριον έστειλαν πρός τόν Υψηλάντην τόν ίππαρχον αιτούμενοι ελευθέραν δίοδον· κατά πρότασιν δέ αυτού έστειλε καί ο Υψηλάντης τόν γραμματέα του Φιλήμονα εις τό τουρκικόν στρατόπεδον, όπου υπεγράφη τήν 13ην σύμβασις λέγουσα ν’ αφεθή η δίοδος τού εχθρού ελευθέρα, ν’ απολυθώσιν όλοι οι αιχμάλωτοι Έλληνες καί Τούρκοι, νά συναναχωρήσωσιν αι κατέχουσαι τήν πόλιν τής Λεβαδείας, τό Χάνι τού Κατοίκου, τό Τουρκοχώρι καί τήν Φοντάναν τουρκικαί φρουραί, διατηρουμένων επί τής Ανατολικής Ελλάδος μόνων τών εν τή ακροπόλει τών Αθηνών καί εν τή Βοδωνίτση, καί ν’ ανταλλαχθώσι καί όμηροι εις πίστωσιν τών συνομολογηθέντων.

Εν ώ δέ διήρχοντο οι Τούρκοι εν σιωπή καί κατηφεία, αποχαιρετώντες διά παντός τήν χθες δούλην Ελλάδα, απεχαιρέτων αυτούς καί οι ελευθερωταί της Έλληνες εν αλαλαγμώ καί αγαλλιάσει, σαλπίζοντες καί τυμπανίζοντες. Η μάχη τής Πέτρας είναι η τελευταία τού υπέρ ανεξαρτησίας τής Ελλάδος εννεαετούς πολέμου.»

Ιστορία τής Ελληνικής Επαναστάσεως, Σπυρίδων Τρικούπης

.

Πηγή: agiasofia

Εικόνα από:daskalemata.weebly.com

violet flower smiley