Αυγουστε

Ὁ ὄγδοος μήνας τοῦ χρόνου πήρε τό ὄνομά του ἀπό τή λατινική λέξη αugeo, πού σημαίνει αὐξάνω.

Εὔκολα μπορεῖ κανείς νά δεχθεῖ τήν ἐξήγηση αὐτή, ἄν τή συνδυάσει μέ τήν αὔξηση καί τήν ὡρίμανση τῶν καρπῶν, ὅπως τά σταφύλια καί τά σύκα.

Ὑπάρχει ὅμως καί μιά ἄλλη ἐξήγηση γιά τήν ὀνομασία τοῦ μήνα αὐτοῦ.

Τό 27 π.Χ. ἡ ρωμαϊκή Σύγκλητος, γιά νά τιμήσει τόν Ὕπατο Γάιο Ὀκταβιανό, τόν ἀνακήρυξε αὐτοκράτορα, πού σήμαινε κυρίαρχο ὅλου τοῦ ρωμαϊκοῦ κράτους, καί τοῦ ἀπένειμε τόν τίτλο Augustus=Αὔγουστος, δηλαδή σεβαστός καί ἱερότατος.

Αἰτία, οἱ πολεμικοί του θρίαμβοι στήν Αἴγυπτο καί τό σπουδαῖο του κατόρθωμα νά ἑνώσει τήν ἀνατολική μέ τή δυτική ρωμαϊκή αὐτοκρατορία.

Στή λαϊκή μας παράδοση γιά τόν ἴδιο λόγο –της ἀφθονίας τῶν καρπῶν– ὁ Αὔγουστος λέγεται Πενταφάς, Καλός Μήνας, Συκολόγος καί Τραπεζοφόρος.

Τήν ἀφθονία αὐτή ὁ λαός τήν ἔκανε παροιμίες:

«Αὔγουστε καλέ μου μήνα, νά ‘σουν δυό φορές τό χρόνο».

Ἀκόμα, οἱ δώδεκα πρῶτες ἡμέρες τοῦ Αὐγούστου ὀνομάζονται καί «μερομήνια», γιατί κάποιοι ἀγρότες, βοσκοί καί ψαράδες παρατηρώντας σημάδια της φύσης ἰσχυρίζονται ὅτι μποροῦν νά προβλέψουν τόν καιρό τοῦ ἑπόμενου χειμώνα.

«Κάθε ἡμέρα κι ἕνας μήνας», λένε ἐπίσης.

Ἡ ἡμέρα μικραίνει συνέχεια, ὁ καιρός γλυκαίνει, τό μελτέμι φυσά, οἱ νύχτες γίνονται πιό δροσερές, ἰδιαίτερα πρός τό τέλος τοῦ μήνα, καί ὁ λαός λέει:

«Ἀπό Αὔγουστο χειμώνα κι ἀπό Μάρτη καλοκαίρι».

Ποιός δέν ἔχει θαυμάσει τήν αὐγουστιάτικη πανσέληνο;

Ποτέ δέν εἶναι, θαρρεῖς, μεγαλύτερο καί λαμπρότερο τό φεγγάρι ἀπό τόν Αὔγουστο. Ἀνατέλλει μετά τή δύση τοῦ ἡλίου καί δύει μέ τήν ἀνατολή του.

Ὁ λαός μας βλέποντάς το λέει μέ τή δική του σοφία:

«Τοῦ Αὐγούστου τό φεγγάρι, ἥλιος της ἡμέρας μοιάζει».

Ὁ Αὔγουστος εἶναι μήνας μέ πολλές θρησκευτικές γιορτές, πανηγύρια, ἤθη καί ἔθιμα τοῦ λαοῦ μας πού σχετίζονται μέ αὐτές.

Στίς 6 Αὐγούστου ἑορτάζεται ἡ Μεταμόρφωση τοῦ Σωτήρος, μία ἀπό τίς δώδεκα δεσποτικές ἑορτές της Ὀρθοδοξίας.

Γι’ αὐτό καί, παρά τή νηστεία τοῦ Δεκαπενταυγούστου, αὐτή τήν ἡμέρα ἐπιτρέπεται νά φάμε ψάρι.

Ἔθιμο ἀπό τά πιό παλιά θέλει τήν ἡμέρα αὐτή τούς πιστούς νά φέρνουν μέσα σέ μεγάλα κοφίνια τά πρῶτα σταφύλια τής χρονιάς, γιά νά εὐλογηθοῦν μέ εἰδική εὐχή, ὥστε νά ὡριμάσουν καί τά ὑπόλοιπα στούς ἀμπελῶνες.

Εικόνα από:hannover-orthodoxie.blogspot.gr

Ὁ μήνας αὐτός εἶναι φυσικά γνωστότερος γιά τό «δεκαπενταύγουστο», τό πρῶτο δηλαδή δεκαπενθήμερο πρίν ἀπό τήν ἑορτή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου στίς 15 Αὐγούστου, τό Πάσχα τοῦ Καλοκαιριοῦ, ὅπως λέγεται.

Ἀμέτρητα τά ὀνόματα πού ἀποδίδει στό ἱερό πρόσωπο της Παναγίας ὁ λαός μας, πού τήν τιμά καί τή σέβεται. Μεγαλόχαρη, Φανερωμένη, Ἐλεοῦσα, Κεχαριτωμένη, Παντάνασσα, Χρυσοσπηλιώτισσα, Παναγιά ἡ Γιάτρισσα, ἡ Θαλασσινή, ἡ Βρεφοκρατοῦσα.

Ὅλη ἡ Ἑλλάδα, σέ ἱερούς ναούς, ξωκκλήσια καί ἱερές Μονές, προσκυνά τή Χάρη της, ψάλλει κάθε αὐ γουστιάτικο δειλινό τίς Παρακλήσεις Της, πανηγυρίζει ἀνήμερα της γιορτής Της, ἀλλά καί στά ἐννιάμερα, στίς 23 Αὐγούστου, στήν Τήνο, στήν Πάρο, στήν Ἀμοργό, στό Βέρμιο στή Σουμελά καί ἰδιαίτερα στό Ἅγιον Ὄρος, τό Περιβόλι της Παναγίας.

Τόν Αὔγουστο ἑορτάζουν καί οἱ τρεῖς ἑπτανήσιοι προστάτες.

Στίς 11 τοῦ μηνός ὁ ἅγιος Σπυρίδων γιά τή θαυματουργό διάσωση τᾹς Κέρκυρας ἀπό τήν Τουρκική ἀπειλή τόν Ἰούλιο τοῦ 1716.

Τοῦ Ἁγίου Γερασίμου στίς 16 Αὐγούστου ἑκατοντάδες πιστοί βρίσκονται στήν Κεφαλλονιά νά προσκυνήσουν τό θαυματουργό Ἅγιο.

Στίς 24 Αὐγούστου καί ἡ Ζάκυνθος ἑορτάζει τήν παραλαβή τοῦ ἄφθαρτου καί σεπτοῦ σκηνώματος τοῦ πολιούχου της Ἁγίου Διονυσίου, (1717), γιά νά προστατευτεῖ ἀπό τούς πειρατές.

Στίς 27 τοῦ μήνα γιορτάζεται ἡ μνήμη τοῦ Ἁγίου Φανουρίου, ἡμέ ρα πού ἦρθε στό φῶς ἡ εἰκόνα τοῦ Ἁγίου μέσα σέ μιά πανάρχαιη ἐκκλησία της Ρόδου.

Ἡ παρήχηση τοῦ ὀνόματός του μέ τό ρήμα φαίνω=φανερώνω τόν ἔκανε δημοφιλή γιά τή φανέρωση χαμένων πραγμάτων.

Στίς 29 Αὐγούστου ἡ Ὀρθόδοξη ἐκκλησία ἑορτάζει τήν ἀποκεφάλιση τοῦ Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Προδρόμου καί ἔχει ὁρίσει τήν ἡμέρα αὐτή αὐστηρότατη (ἄλα-δη) νηστεία.

Ἡ τελευταία μέρα τοῦ μήνα λέγεται καί κλειδοχρονιά, γιατί κλειδώνει τό ἐκκλησιαστικό ἔτος, πού συμπίπτει καί μέ τό τέλος τοῦ καλοκαιριοῦ, τῶν διακοπῶν καί της ξενοιασιας.

Πλήθος εἰκόνων, ἤχων, βιωμάτων καί ἀναμνήσεων θά μας συνοδεύουν νοσταλγικά καί ἐνισχυτικά στό ταξίδι τοῦ χειμώνα μέχρι τό ἑπόμενο καλοκαίρι.

Καί μέχρι τότε θά ποῦν ἴσως πολλές φορές τά χείλη:

«Αὔγουστε καλέ μου μήνα, νά ‘σουν δυό φορές τό χρόνο!».

Φ.

.
Προς τη ΝίκηΟΡΘΟΔΟΞΟ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΟ ΝΕΑΝΙΚΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ

……………………… ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2012 ΤΕΥΧΟΣ 750

.

Αντιγραφή για το «σπιτάκι της Μέλιας»

flowers smiley