Εικόνα από:valta-trifilias.blogspot.com

 

 

Πέστε τραγούδια θλιβερά, πέστε και μοιρολόγια.

Τον Άγρα τον κρεμάσανε οι άτιμοι οι Βούλγαροι στην Καρυδιά από κάτω.

Για τη Μακεδονία μας και για τη λευτεριά μας Άγρας και Μίγγας πέσανε.

Τους κλαίν οι κάμποι, τα βουνά. Κλάψτε, μανάδες, κλάψτε.

Μουσικολογικό σχόλιο : Ο Ήχος που υποστηρίζει τη μελωδία είναι ο Α’ Ήχος. Ωστόσο, ανιχνεύονται τροπικές αλλοιώσεις που θυμίζουν κάτι από πεντατονίες. Το φαινόμενο ευνοείται από τη φόρμα του αργού καθιστικού σε ελεύθερο ρυθμό.

‘Ηταν 7-6-1907. Γυναίκες Ελληνίδες που δεν ήξεραν Ελληνικά έκαναν τον πόνο τους σπαραχτικό μοιρολόι. Νεκροστόλισαν τους λεβέντες και στα κεφάλια τους φόρεσαν δάφνινα στεφάνια και έκλαψαν τα παλικάρια που δεν είχαν σιμά τους μάνα και αδερφή. Οι γυναίκες έκαναν τη διαμαρτυρία μακρόσυρτο λυγμικό και λυρικό τραγούδι, που έμεινε ζωντανό στη μνήμη του λαού.

Στο βιβλίο του Θ. Γρ. Κανελλόπουλου όπου εικονίζεται η γερόντισσα Σοφία Λαζάρου, κόρη της θρυλικής Τζόλκα στη δεκαετία του 1950, περιγράφει πως όντας μικρό κορίτσι βοήθησε τη μητέρα της στο νεκροστόλισμα του Άγρα και του Μίγγα και έκλαψε και αυτή μαζί με τις άλλες γυναίκες του Βλάδοβου τους εθνομάρτυρες. Λέει ακόμη δακρυσμένη : »…εγώ τουλάχιστον ποτέ δεν θα ξεχάσω τ’όμορφο εκείνο παλικάρι (τον Άγρα), που και πεθαμένο έφεγγε από ομορφιά».

Τη νύχτα της 7ης Ιουνίου, ο Καπετάν Άγρας μαζί με τον πιστό του φίλο και αγωνιστή Αντώνη Μίγγα, συνελήφθησαν από Βούλγαρους κομιτατζήδες, τους διαπόμπευσαν ως δήθεν αιχμαλώτους, δεμένους και ξυπόλυτους, στα χωριά της περιοχής, με σκοπό να αναπτερώσουν το ηθικό των τρομοκρατημένων οπαδών των κομιτατζήδων. και τους κρέμασαν μεταξύ των χωριών Τέχοβο (Καρυδιά) και Βλάδοβο (Άγρας). Το γεγονός τάραξε τους Έλληνες της περιοχής και η προδοσία των Βουλγάρων φανάτισε τους Έλληνες αντάρτες, με αποτέλεσμα ο ελληνικός αγώνας να συνεχιστεί με μεγαλύτερη ένταση και περισσότερες επιτυχίες.

Εικόνα από:greekworldhistory.blogspot.gr

Σε ανάμνηση του θανάτου των δύο αγωνιστών, το χωριό Τέχοβο μετονομάστηκε αργότερα Καρυδιά (το δέντρο όπου απαγχονίστηκαν), ενώ το χωριό Βλάδοβο, όπου ενταφιάστηκαν έξω από την εκκλησία του Αγίου Δημητρίου, είναι ο σημερινός Άγρας. Η δράση και ο μαρτυρικός θάνατος του Καπετάν Άγρα ενέπνευσαν στην Πηνελόπη Δέλτα το γνωστό μυθιστόρημά της «Στα μυστικά του Βάλτου».

Η καρυδιά όπου οι κομιτατζήδες κρέμασαν τον Καπετάν Άγρα και τον Αντώνη Μίγγα Εικόνα από:greekworldhistory.blogspot.gr

Ηρωική καρδιά – Τραγούδια του Μακεδονικού Αγώνα.

Απόστολος Τσέρνος, Ρούλα Τσέρνου, Όλγα Σιάγαλη και ο Γιώργος Μπαγιώκης, με την ορχήστρα Χάλκινων »Οι Μακεδόνες».

Έκδοση Ιεράς Μητροπόλεως Εδέσσης Πέλλης και Αλμωπίας.

Ευχαριστώ πολύ τους ντόπιους Μακεδόνες Έδεσσας Πέλλας για την φωτογραφία.
Η Μακεδονία ΕΙΝΑΙ Ελλάδα!!!

Πηγή: Το κείμενο και το βίντεο από το youtube

Εικόνα από:greekworldhistory.blogspot.com

Η λαϊκή παράδοση κατέγραψε τον θάνατο του Τέλλου Άγρα με πολλά τραγούδια. Χαρακτηριστικό είναι το σλαβόφωνο μοιρολόι:

Νέμας μάικα, ζλάτνο τσέτνο, να τα πλάτσι; (Δεν έχεις μάνα, γλυκό παιδί, για να σε κλάψει;)

Νέμας σέστρα, ντα τα ζάλια; (Δεν έχεις αδερφή, να σε πενθήσει;)

Κάκβα ιζλαζάγια; (Πώς σε ξεγέλασαν;)

Κάκβα ντονισέα ντα βα ουμπέσατ να ουρέχουτ; (Πώς σ’ έφεραν εδώ και σε κρέμασαν στην καρυδιά;)

Ντα βα ντόνσατ να τσούζντι μέστου, (Να σε φέρουν σε ξένη γη,)

τσούζντι μάικι ντα πλάκατ, (ξένες μάνες να σε κλάψουν,)

τσούιντι σέστρι ντα βα ρέντατ. (ξένες αδερφές να σε μοιρολογήσουν.)[2]

Εικόνα από:1dimplagiarist.blogspot.gr

Σε ανάμνηση του θανάτου των δύο αγωνιστών, το χωριό Τέχοβο μετονομάστηκε αργότερα Καρυδιά (το δέντρο όπου απαγχονίστηκαν), ενώ το χωριό Βλάδοβο, όπου ενταφιάστηκαν έξω από την εκκλησία του Αγίου Δημητρίου, είναι ο σημερινός Άγρας. Η δράση και ο μαρτυρικός θάνατος του Καπετάν Άγρα ενέπνευσαν στην Πηνελόπη Δέλτα το γνωστό μυθιστόρημά της «Στα μυστικά του Βάλτου».

Το σλαβόφωνο μοιρολόι από την Βικιπαίδεια

Advertisements